Goed nieuws: landelijke opschaling van ons Biodivers Akker Mozaïek

Vanaf najaar 2026 gaat een grote, landelijke pilot van start met het innovatieve landbouwconcept Biodivers Akker Mozaïek (BAM), waarin natuur en landbouw samengaan. Na lokale, zeer succesvolle pilots in Zuid-Holland en Gelderland gaan nu 19 boeren in diverse provincies deze zoemende akkers aanleggen. Goed voor vogels, insecten, de bodem én de boer.

De BAM-akkers zijn het gedachtengoed van Ben Koks (directeur Harrier Conservation International), Anthonie Stip (De Vlinderstichting) en Sander Bernaerts (Naturim).

OVER BAM

Biodivers Akker Mozaïek is een maatregel in de akkerbouw die zorgt voor robuuste akkernatuur mét agrarisch perspectief. De afgelopen drie jaar hebben testen met het Biodivers Akker Mozaïek (BAM-akker) al vele positieve ervaringen opgeleverd bij zowel boeren als ecologen. Het ministerie van LVVN stelt € 4,5 miljoen beschikbaar voor deze landelijke ANb-pilot, waarbij agrarische collectieven, boeren en natuurorganisaties samen aan de slag gaan om het landbouwconcept verder op te schalen en uit te werken.

OPSCHALING

De landelijke opschaling is omvangrijk. De komende jaren zullen 19 pionierende boeren op in totaal 215 hectare een BAM-akker aanleggen. Deze akkers zijn verspreid over drie karakteristieke akkerbouwgebieden: het Gelderse rivierenland, de Friese Waddenkust en de Zuid-Hollandse delta. Daarbij wordt onderzoek gedaan naar zowel de ecologische winst als de bedrijfseconomische inpasbaarheid. Ook is er veel aandacht voor kennisdeling en scholing via veldbijeenkomsten en webinars.

WAAR WERKEN WE NAARTOE

Het toekomstbeeld is dat er uiteindelijk minimaal 10.000 hectare aan BAM-akkers verspreid over het land te vinden zijn, als maatregel binnen het agrarische natuurbeheer.

Ben Koks, directeur HCI, licht toe: “Als we blijven steken in maatregelen op de rand van akkers, dan gaan we er niet komen met het herstel van akkernatuur. We moeten groter denken, we hebben maatregelen op perceelniveau nodig om akkervogels en andere akkernatuur te kunnen redden. Met BAM combineren we de juiste landbouwkundige én ecologische kennis, juist door de mix van samenwerking met Anthonie Stip va De Vlinderstichting en Sander Bernaerts als landbouwkundig expert.”

ONDERZOEK EN BORGING

We onderzoeken zowel de ecologische winst als de bedrijfseconomische inpasbaarheid. Het uiteindelijke doel is ambitieus: de randvoorwaarden ontwikkelen zodat BAM kan opschalen naar een grootschalig ANLb-beheerspakket met maximale synergie tussen akkernatuur en landbouwkundige inpassing.

De BAM-akkers bij de 19 deelnemende boeren worden uitgebreid gemonitord. Om de resultaten te kunnen vergelijken, worden ook reguliere akkers en vogelakkers gemonitord. Onder meer de akkervogels, zoogdieren, wilde bijen, zweefvliegen en dag- en nachtvlinders worden meegenomen in het onderzoek.

Het inhoudelijke agro-ecologische onderzoek, de teeltbegeleiding en de ecologische én economische monitoring zijn in handen van de grondleggers van het concept: Ben Koks  (Harrier Conservation International), Sander Bernaerts (Naturim) en Anthonie Stip (De Vlinderstichting). Zij vertalen de resultaten naar concrete kaders voor landelijke borging via het ANLb.